Biyopolitika Cilt 1 Platon'dan Arendt'e Biyopolitikanın Felsefi Kökenleri

Hegel'in "Kavram kendi hakkını arar" ifadesine referansla başlayan serinin ilk kitabında Onur Kartal, Biyopolitika kavramının belirlenim kazanmasını sağlayan tarihsel uğrakları Platon ve Aristoteles'ten başlayıp Ortaçağ düşünürleri, Hobbes, Spinoza, Hegel, Marx ve Nietzsche ile dolayımlanarak Arendt'e kadar takip ediyor.

25,00 TL

-35%

16,25 TL

- +

Dr. Onur Kartal'ın editörlüğünde hazırlanan ve NotaBene Yayınları'nın Biyopolitika Serisi'nin ilk kitabı olan Platon'dan Arendt'e Biyopolitikanın Felsefi Kökenleri başlıklı bu çalışmayı önümüzdeki aylarda Foucault'dan Günümüze Biyopolitikanın İzdüşümleri ve Biyoiktidarın Suretleri: Yaşam İpotek Altında adıyla iki kitap daha izleyecek.

Hegel'in "Kavram kendi hakkını arar" ifadesine referansla başlayan serinin ilk kitabında Onur Kartal Biyopolitika kavramının belirlenim kazanmasını sağlayan tarihsel uğrakları Platon ve Aristoteles'ten başlayıp Ortaçağ düşünürleri, Hobbes, Spinoza, Hegel, Marx ve Nietzsche ile dolayımlanarak Arendt'e kadar takip ediyor.

 

GİRİŞ'ten…

 Hiç şüphesiz biyopolitika kavramının mucidi Michel Foucault değildir. Kavramın soykütüğüne girişen çalışmalar sayesinde, bu kavramın farklı bağlamlarda ve zamanlarda birçok kez kullanıldığını biliyoruz. Ancak biyopolitikanın içeriğini, belirlenimini ve gücünü, Michel Foucault’nun 1970’lerin sonlarından 1980’lerin başlarına uzanan bir dönemde yürüttüğü çalışmalardan, verdiği seminerlerden aldığı da herkesin bildiği bir gerçek. Bu içerik, bu güç ve bu belirlenimin siyaset kuramı arenasında bir devrim etkisi yarattığını söylemek de yanlış olmayacaktır. Zira kavramın ardındaki iddia güçlüdür: hem iktidarın tüm teknik ve mekanizmalarını potansiyel ve fiili boyutlarıyla yaşamı belirlemek içinseferber oluşunu; hem öldürme yetkisi yerine yaşatma iradesini öne çıkaran bir paradigma değişikliğini; hem de bireysel ve bütünsel düzlemde, kendisini yalnızca baskıcı, negatif unsurlar üzerinden değil, üretken ve olumlayıcı bir pratikler silsilesiyle belirleyen, merkezsiz bir iktidar ilişkileri ağını ilan eder.

Foucault, iktidarın odağının, sadece ve sadece yaşama, yaşamın biyolojik yapısına, potansiyellerine yoğunlaştığını, bu potansiyeller üzerinde uzmanlaştığını söylediğinde, yalnızca kendine özgü bir siyasal perspektifin sınırlarını çizmekle kalmıyor, siyaset kuramı için de olağanüstü ufuklar açıyordu. Biyopolitika tıpkı bir salgın gibi, ötenaziden ırkçılığa, kürtaj ve öjeni tartışmalarından güvenlik mekanizmalarına, cinsellik ve toplumsal cinsiyet rollerinden sağlık ve eğitim politikalarına, gen araştırmalarından borçlandırma stratejilerine, maddi olmayan emek ve esnek çalışma rejimlerinden mülteci ve göç sorununa kadar(Yeng, 2014) birçok alana bulaştı. Ne kadar farklılık arz ederse etsin, tüm bu bulaşma alanlarının buluşma noktası Michel Foucault’ydu. Bunun nedeniyse Foucault’nun biyopolitik ufkunun çok boyutluluğuydu. Tıp, psikiyatri, iktisat, filoloji, biyoloji gibi bilgi kuramsal teşebbüslerin toplumsal iktidar ilişkileriyle dolayımından; fabrika, kışla, okul, tımarhane ve hastanelerin beden ve ruh terbiyesini sağlamayı amaç edinen disiplin ve kontrol mekanizmalarına; cinsellik, söylem, oyun ve çalışma kategorileri aracılığıyla örgütlenen ve akıl ile delilik arasındaki sınırı çizme yetkisini elinde bulunduran toplumsal normatif düzenin işleyiş biçiminden, doğum ve ölüm oranlarının, toplumsal refah ve sağlığın, bir bütün olarak nüfusun biyolojik yaşamının istatistiksel düzenlemesine; yaşamın bekçisi olarak polis aygıtının oluşumu, dönüşümü ve üstlendiği işlevlerden yetkin formunu Hıristiyanlıkta bulan pastoral iktidarın teolojik politik karakterine, politik ekonomiden liberalizmin ve neoliberalizmin doğuşuna ve nihayet nüfusun biyolojik sağlığını korumak adına uygulanan prosedürlerin bir ölüm, soykırım politikasına dönüştüğü noktaya kadar biyolojik olanın siyasal olana dahlini, siyasal iktidarın biyolojik yaşamı ana gayesi haline getirişini kılcal damarlarına kadar gözler önüne seren bir yapıtla karşı karşıyayız. 

Şüphesiz bu çalışma, ilk elden söz konusu bulaşma alanlarını tespit etmeyi önüne hedef olarak koyuyor. Bu nedenle kendisini birden çok çerçeveye yaymak zorunda. Zira  Türkiye’de siyaset kuramı arenasında, bu bulaşma alanlarına layıkıyla temas eden çalışma sayısı bir, haydi diyelim iki elin parmak sayısını geçmiyor. Dolayısıyla Foucault’nun tesis ettiği zemin üzerinde yol alan, ama bununla sınırlı kalmayarak kavramın kendisini kurduğu diğer zeminlerin de haritasını çıkaran bu çalışma, bir yanıyla siyaset kuramına dair kavramsal haznenin biyopolitika marifetiyle ne ölçüde zenginleştiğini göstermeye gayret ederken, diğer yanıyla, yaşam üzerindeki tasarruf mekanizmalarının çeşitliliğini görmezden gelen bir politik perspektifin neden daima eksik kalacağını göstermek niyetinde. 

Henüz hiç okur yorumu eklenmemiş. İlk yorum yazan siz olun!

Yorum yaz!

Biyopolitika Cilt 1 Platon'dan Arendt'e Biyopolitikanın Felsefi Kökenleri

Biyopolitika Cilt 1 Platon'dan Arendt'e Biyopolitikanın Felsefi Kökenleri

Hegel'in "Kavram kendi hakkını arar" ifadesine referansla başlayan serinin ilk kitabında Onur Kartal, Biyopolitika kavramının belirlenim kazanmasını sağlayan tarihsel uğrakları Platon ve Aristoteles'ten başlayıp Ortaçağ düşünürleri, Hobbes, Spinoza, Hegel, Marx ve Nietzsche ile dolayımlanarak Arendt'e kadar takip ediyor.